Although I mainly write about RTS and FPS on my blog, there was another incredibly popular genre in the '90s. These were fighter games, like Mortal Kombat, Tekken, Street Fighter, Virtua Fighter, etc. One or two players choose a character and beat the crap out of each other until the other's health bar drops to zero. While I have a certain fondness for this genre, I rarely play it (with the exception of DBZ FighterZ). I get kicked in the ass too often by friends and family who spent more time playing arcades as kids than I did. Or have better reflexes. It's no coincidence that this platform is the best for this genre. Arcade sticks offer better ergonomics (less hand fatigue), feel natural (like a keyboard and mouse for FPP/RTS), and are more precise. I have a friend who explained Tekken and MK to me in great detail, watches tournaments, and has been participating in them for years.
The phenomenon of these games stems from several factors: the popularity of arcade games, their accessibility, and the use of simple mechanics. The male drive to compete to determine the best, and gambling. The first is as old as time and as familiar as nature. All living creatures compete with each other, if only to best pass on their genes. Women's rivalry is more often subtle, less visible. We guys love flexing our muscles and playing war. Hand-to-hand combat fits in with this, but unfortunately, it ends in injuries. Fights in the digital world are a different story. The genre's forerunners were Heavyweight Champ (1976, a boxing game from Sega) and Karate Champ, released eight years later. Google also highlighted Yie Ar Kung-Fu from 1985. The breakthrough came two years later. Street Fighter 1 from Capcom laid the foundations for the genre, just as Wolf 3D did for FPS games. Four years later, they released a sequel, which was like Doom for the genre. The rest is history. I can go on if you'd like.
Just as FPS and RTS games were the domain of PCs, with console owners receiving their less powerful counterparts, the situation was reversed for fighting games. Consoles and arcades were their natural habitats, and for a long time, PC gamers could only envy them. The trend was so strong that many PC gamers dreamed of having such games at home. Why were we so keen on this? Because on PCs, we could play without restrictions—cheaper, longer, and in any format. Paradoxically, this very convenience later undermined the entire trend, at least in Poland. Several older gamers I spoke with recalled that after switching from arcades to consoles or PCs, cooperative gaming lost its appeal, especially on computers.
Back then, financial constraints meant we couldn't play arcades as often as we would have liked. Few people had a PC at home, and even if they did, it was still better on an Atari, and later—especially—a PlayStation 1. Not only were the games worse on computers, but the games themselves were noticeably weaker. While console gamers and arcade goers were raving about the genre's classics, PC owners had to settle for what was available, muttering to themselves, "This is fine." Shadow Fighter, Body Blows, FX Fighter, Battle Arena Toshinden, Cyber Gladiators, Savage Warriors... who even remembers these titles? I know them mostly from critical YouTube videos or my own, often painful, experiences.
One of the few exceptions was One Must Fall 2097. It wasn't a great title (or at least that's how I remember it), but it clearly stood out from the competition. Above all, instead of copying their solutions, they chose their own path. More demanding, but ultimately better. They added a career mode, RPG elements, robot development, money-making, and a tournament mode. However, these weren't obvious at first glance. One Must Fall 2097 was fast, responsive, and superbly optimized. Its less popular competitors couldn't boast the same advantages. What's more, the choice of setting itself was no accident. Lack of animation frames is less noticeable in the case of robots. When we look at humans, even those made of pixels, and something doesn't feel right, we notice it. Going back, these were often cheap games or inexpensive ports, but here we got a title from Epic Mega Games. The studio that later gave us Unreal and many other wonderful programs and engines for creating more. In the '90s, and more specifically before 1994 (the release of Jazz Jackrabbit 1 and the title), they were considered very good developers.
I can't comment on the gameplay. For the same reason—ignorance—I can't honestly compare One Must Fall to its competition. I do remember the soundtrack, though. Not as well as those from Doom, WarCraft, or Command & Conquer, but I don't have much to criticize. Yes, there are significantly fewer tracks, but from a quality perspective, it's on par with the previously mentioned ones. I still remember the main theme and the songs from some of the levels. Mainly "Power Plant" and "Stadium," those are my favorites. I stopped liking the theme after I'd gotten used to it over the years. However, the fact that I remembered this song despite "only" a dozen or so hours of gameplay speaks volumes.
As a fan of anime, cyberpunk, giant robots, and the future, I really enjoyed the setting in One Must Fall. The inspiration from these themes is obvious at first glance. Giant robots and cyberpunk are pretty self-explanatory. The future is clear from the above and the title. As for anime, the inspiration comes from giant robots – Gundam, Robotech, Evangelion, and Bubblebum Crisis. Or in the case of the players' facial expressions, which are clearly reminiscent of a manga style of drawing. At the time, anime was popular in the US, and now we're seeing a growing trend in this entertainment segment again. Few games in history, outside of Japan, have been so deeply inspired by the themes the Japanese enjoy.
In summary, maybe something else. Because the game wasn't super popular, I can't find many reviews. The ones I did find, however, clearly show positive player reception. MobyGames collected several reviews from the 1990s: "Best fighter for the PC," "Fighting masterpiece," "The greatest beat 'em up to date!", "Crushes the competition!" I can't disagree with that. The same goes for the average rating – DJ OldGames reported an 85%. So the reviews ranged from "good" to "very good."
Screenshot sources:
https://hackernoon.com/one-must-fall-2097-pc-ms-dos-retro-game-review
https://bestdosgames.com/games/one-must-fall-2097
Choć na moim blogu piszę głównie o RTS i FPS, to był jeszcze jeden, cholernie popularny gatunek w latach '90. Są to gry z gatunku fighter, czyli Mortal Kombat, Tekken, Street Fighter, Virtua Fighter etc. Gracz lub dwóch graczy, wybierają postać i leją się po mordach, póki pasek życia tego drugiego nie spadnie do zera. Choć darzę pewną sympatią ten gatunek, to rzadko w niego gram (z wyjątkiem DBZ FighterZ). Zbyt często dostaję w tyłek od kumpli i przyjaciół, którzy poświęcili więcej czasu w dzieciństwie na automatach niż ja. Lub mają lepszy refleks. Ta platforma jest nieprzypadkowo najlepsza do zabawy z tym gatunkiem. Arcade sticks zapewniają lepszą ergonomię (dłonie mniej się męczą), są naturalne (jak klawiatura + mysz dla FPP / RTS) i cechują się lepszą precyzją. Mam przyjaciela, który tłumaczył mi Tekkena i MK bardzo szczegółowo, ogląda turnieje, sam w nich uczestniczy od lat.
Fenomen tych gier wynika z kilku czynników. Popularności gier arcade, ich dostępności oraz wykorzystania prostych mechanizmów. Męskiego zapału do rywalizacji w celu wyłonienia najlepszego oraz hazardu. Pierwsze jest stare jak świat i znane jak natura. Wszystkie żywe istoty ze sobą rywalizują. Choćby w jak najlepszym przekazaniu swoich genów. Kobieca rywalizacja częściej jest subtelna, mniej widoczna. My faceci uwielbiamy prężyć muskuły oraz zabawę w wojnę. Walka wręcz wpisuje się w to, ale niestety kończy się obrażeniami. Co innego pojedynki w cyfrowym świecie. Protoplastami gatunku byli: Heavyweight Champ (1976, bokserska gra od Segi), Karate Champ wydane 8 lat później. Google wyróżniło też Yie Ar Kung-Fu z 1985. Przełom przyszedł 2 lata później. Street Fighter 1 od Capcomu postawił fundamenty pod gatunek, tak jak Wolf 3D w grach FPS. 4 lata później wydali sequel, który był jak Doom dla tego gatunku. Reszta jest historią. Jeśli chcecie, mogę ją pociągnąć dalej.
Tak jak gry FPS i RTS były domeną PC, a posiadacze konsol dostawali ich słabsze odpowiedniki, tak w przypadku bijatyk sytuacja wyglądała odwrotnie. To konsole i automaty były ich naturalnym środowiskiem, a gracze PC długo mogli tylko zazdrościć. Trend był na tyle silny, że wielu pecetowców marzyło, by mieć takie gry również u siebie w domu. Dlaczego tak bardzo nam na tym zależało? Bo na PC mogliśmy grać bez ograniczeń — taniej, dłużej i w dowolnej formie. Paradoksalnie właśnie ten komfort później osłabił cały trend, przynajmniej w Polsce. Kilku starszych graczy, z którymi rozmawiałem, wspominało, że po przejściu z salonów gier na konsole czy PC wspólna rozgrywka straciła swój urok, szczególnie na komputerach.
W tamtych czasach ograniczenia finansowe sprawiały, że nie mogliśmy grać na automatach tak często, jak byśmy chcieli. Mało kto miał też w domu PC, a jeśli już, to i tak lepiej grało się na Atari, a później — zwłaszcza — na PlayStation 1. Na komputerach nie tylko grało się gorzej, ale i same gry były wyraźnie słabsze. Podczas gdy konsolowcy i bywalcy salonów zachwycali się klasykami gatunku, posiadacze PC musieli zadowolić się tym, co było, mówiąc sobie w duchu: „This is fine”. Shadow Fighter, Body Blows, FX Fighter, Battle Arena Toshinden, Cyber Gladiators, Savage Warriors… kto w ogóle kojarzy te tytuły? Ja znam je głównie z krytycznych filmików na YouTube albo z własnych, często bolesnych doświadczeń.
Jednym z nielicznych wyjątków był One Must Fall 2097. Nie był to wybitny tytuł (a przynajmniej tak go zapamiętałem), ale zauważalnie wyróżniał się na tle konkurencji. Przede wszystkim, zamiast kopiować ich rozwiązania, wybrali własną drogę. Bardziej wymagającą, ale ostatecznie lepszą. Dodali od siebie tryb kariery, elementy RPG, rozwój robota, zarabianie pieniędzy, tryb turniejowy. Nie to było jednak widoczne na 1 rzut oka. One Must Fall 2097 był szybki, responsywny i świetnie zoptymalizowany. Jego konkurencja, nie ta popularna, nie mogła się pochwalić takimi samymi zaletami. Mało tego! Sam wybór settingu nie był przypadkowy. Braki w klatkach animacji, mniej rzucają się w oczy w przypadku robotów. Gdy patrzymy na ludzi, nawet tych zbudowanych z pikselów i coś nam nie pasuje, to zwracamy na to uwagę. Wracając, często były to tanie gry lub niedrogie porty, a tu dostaliśmy tytuł od Epic Mega Games. Studia, które później dało nam Unreal i wiele innych cudnych programów oraz silników do stworzenia kolejnych. W latach '90, a konkretniej przed 1994 (premiera Jazz Jackrabbit 1 i tytułowej gry), byli oceniani jako bardzo dobrzy developerzy.
Nie mogę się wypowiedzieć na temat gameplayu. Z tego samego powodu, czyli niewiedzy, nie mogę uczciwie porównać One Must Fall do konkurencji. Za to pamiętam soundtrack. Nie tak dobrze, jak ten z Doom, WarCraft czy Command & Conquer, ale nie mam dużo powodów do krytyki. Tak, mamy zdecydowanie mniej utworów, ale gdy spojrzymy na nie z perspektywy jakości, nie odstaje od wcześniej wspomnianych. Do dziś pamiętam główny motyw muzyczny oraz piosenki z niektórych plansz. Głównie Power Plant i Stadium, te są moje ulubione. Theme przestałem lubić, gdy się z nim osłuchałem po latach. Niemniej, to że pamiętałem o tej piosence mimo "jedynie" kilkunastu godzin rozgrywki, dobrze o niej świadczy.
Jako że jestem fanem anime, cyberpunku, wielkich robotów oraz przyszłości, setting w One Must Fall bardzo przypadł mi do gustu. Inspiracja tymi tematami jest widoczna na pierwszy rzut oka. Wielkich robotów i cyberpunku raczej nie muszę tłumaczyć. Przyszłość wynika z powyższych oraz tytułu. Jeśli chodzi o anime, widać inspirację wielkimi robotami - Gundam, Robotech, Evangelion czy Bubblebum Crisis. Albo w przypadku rysunków twarzy zawodników, które ewidentnie kojarzą się z mangowym stylem rysowania. W tamtym czasie anime były popularne w USA i obecnie znowu widzimy rosnący trend, jeśli chodzi o ten segment rozrywki. Niewiele gier w historii, spoza Japonii oczywiście, było tak bardzo inspirowana tematami, które lubią poruszać Japończycy.
Podsumowanie, może coś jeszcze. Z racji, że gra nie była super popularna, nie mogę znaleźć wielu recenzji. Te które znalazłem, jasno jednak pokazują pozytywny odbiór graczy. Portal MobyGames zebrał kilka recenzji z lat '90. „Best fighter for the PC”, „Fighting masterpiece”, „The greatest beat ’em up to date!”, „Crushes the competition!”. Nie mogę się z tym nie zgodzić. Tak samo jak ze średnią oceną - Serwis DJ OldGames podał 85%. Czyli rozstrzał opinii oscylował od "dobrego" do "bardzo dobrego" produktu.
Źródła screenów:
https://hackernoon.com/one-must-fall-2097-pc-ms-dos-retro-game-review